مرسلون

اجرای عدالت و مبارزه با سه عامل

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

0000000000000d26259114776ab2f022f2fb482d956fe_S_Copy اجرای عدالت و مبارزه با سه عامل

در حکومت حضرت علی علیه‌السلام با سه عامل به‌طورجدی مبارزه می‌شد: 1) جهل 2) فقر 3) ظلم

این سه عامل اگر در هر جامعه‌ای وجود داشته باشد آن جامعه را از سعادت و خوشبختی بازمی‌دارد؛ زیرا مشکلات این سه چیز در زندگی انسان‌ها شامل مسائل سیاسی، اقتصادی، روانی، اخلاقی و فرهنگی می‌شود و درنتیجه اگر این سه چیز از اجتماع بشری ریشه‌کن شود و جهل جای خود را به علم و دانش، فقر موضع خود را به زندگی نسبتاً مرفّه و ظلم جای خود را به عدل و مساوات در حقوق بدهد، آن‌وقت جامعه سالم وزندگی سعادت بخشی برای مردم خواهد بود.

این منطق در دیدگاه اسلام بسیار پر مفهوم و دارای شاخه‌های زیادی است که می‌توانیم این‌ها را در شاگرد مکتب قرآن و کتاب با محتوای قهرمان الهی؛ یعنی نهج‌البلاغه مولا علی علیه‌السلام پیدا نمود که ما هر سه عامل را از منظر آن حضرت که عین اسلام است، موردبررسی و تحلیل قرار می‌دهیم.

عامل اول: جهل زدایی

حضرت علی علیه‌السلام در 116 مورد، از جهل و مشتقات آن نامبرده است و از آن به‌عنوان یک عامل کُندرو برای جامعه انسانی تعبیر کرده است و ما به‌عنوان نمونه، بعضی از آن‌ها را ذکر می‌کنیم:

نمونه اول: روان‌شناسی جاهل

حضرت علی علیه‌السلام: لاَتَرَی الجَاهِلَ إِلاَّ مُفرِطاً أَو مُفَرِّطاً (1): جاهل را در زندگی یا تُندرو و یا کُندرو خواهید دید.

زیرا انسان جاهل همچون حیوانات فاقد شعوری است که به عواقب عمل و بازدهی کار خودآگاه نیست و درنتیجه در مقابل بینش‌های صحیح و بایدها نمی‌تواند یک فرد تصمیم‌گیرنده باشد و اگر بخواهد قدمی در اصلاح عملی بردارد؛ یا باعجله برخورد می‌کند و یا اسمی از آن نمی‌برد.

افراط‌وتفریط در دونقطه مقابل هم قرار دارند و هر دو نامطلوب و مذموم هستند؛ نقطه بین این دو همان نقطه تعادل و بهترین وضعیت ممکن است؛ مثلاً نقطه تعادل میان حالات ترس و بی‌باکی، شجاعت و حالت بین تنبلی و کارِ بیش‌ازاندازه، میانه‌روی در کسب درآمد و همچنین نقطه تعادل بین صفات بخل و اسراف و تبذیر، بخشش است که قرآن به آن دستور می‌دهد: وَ لا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلى‏ عُنُقِكَ وَ لا تَبْسُطْها كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُوماً مَحْسُورا (2): هرگز دستت را بر گردنت زنجير مكن، (و ترك انفاق و بخشش منما) و بیش‌ازحد (نيز) دست خود را مگشاى تا مورد سرزنش قرارگیری و از كار فرومانی.

انسان باید به همه نیازها و استعدادهای خود توجه کند و از همه جنبه‌های مثبت و انسانی غفلت نورزد؛ اگر او از برخی از آن‌ها غفلت کند و به بعضی دیگر بیش‌ازحد توجه نماید، نشانه این است که او در مورد خود و نیازهایش معرفت و شناخت کافی ندارد؛ زیراکسی که از آگاهی و معرفت و علم به خود و عالَم هستی و اشیای پیرامون خود برخوردار است، ارزش واقعی هر چیز را می¬داند و از افراط‌وتفریط می‌پرهیزد.

بر اساس دیدگاه امام علی علیه‌السلام اگر کسی قدرت درک و شناخت مسیر درست زندگی را داشت، به هدف خواهد رسید؛ اما اگر فکر و عقلش به او شناخت کافی را نداد، باید از راهنمایی و نصیحت دیگران بهره گیرد. جاهلان دو نوع هستند:

الف) کسانی که به جهل خودآگاه‌اند و سعی می‌کنند از راهنمایی دیگران استفاده کنند.

ب) کسانی که از جهل خودآگاه نیستند و خود را جاهل نمی¬دانند.

آن حضرت مفهوم دوم را چنین بیان می‌فرماید: اَلجَاهِلُ لاَیَعرِفُ تَقصِیرَهُ وَ لاَیَقبَلُ مِنَ النَّصِیحِ لَهُ (3): نادان به (عیب و) تقصیر خودآگاه نیست و نصیحت خیرخواه خود را نیز نمی‌پذیرد.


پی‌نوشت:
1) نهج‌البلاغه (دشتی)، حکمت 70
2) اسراء، آیه 29
3) غررالحکم، حدیث 1809

اطلاعات تکميلي

  • قالب تولید: مقاله اینترنتی
  • مخاطب: عمومی
  • قالب های محتوا: تولیدی
  • محیط انتشار: وبلاگ
  • سطح قالب: سطح ج
  • قالب انتشار: مناسب جهت انتشار در «شبکه های اجتماعی»
خواندن 112 دفعه
محتوای بیشتر در این بخش: عدالت در هدیه دادن »
هیچ نظری در اینجا وجود ندارد

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر بعنوان یک مهمان ثبت نام یا ورود به حساب کاربری خود.
پیوست ها (0 / 3)
مکان خود را به اشتراک بگذارید
استفاده از مطالب این سایت در راستای ترویج دین مبین اسلام بلامانع می باشد.